Pierwszy warsztat zorganizowany przez UOKiK w projekcie “Pyramid Promotional Schemes” w ramach International Consumer Protection and Enforcement Network (ICPEN)

26 października 2021 odbył się pierwszy z czterech planowanych warsztatów online w projekcie ICPEN Pyramid Promotional Schemes (Projekty Promocyjne Typu Piramida), pt. "Themes and trends among the pyramid promotional schemes”.

Wydarzenie cieszyło się bardzo dużym międzynarodowym zainteresowaniem, wzięło w nich udział ponad 100 uczestników z agencji ochrony konsumentów z całego świata.

Celem pierwszego spotkania było wprowadzenie do tematu projektów promocyjnych typu piramida. Te nieuczciwe praktyki rynkowe są zabronione na gruncie prawa unijnego oraz krajowego. Zakazuje się ich także na podstawie przepisów właściwych w różnych państwach świata, ponieważ stanowią poważne ryzyko dla konsumentów. Ci ostatni wchodzą do struktury dystrybucji (najczęściej w ramach tzw. marketingu wielopoziomowego, MLM), w której nie ma żadnych towarów lub usług o konkretnych wartościach a źródłem wypłat dla dotychczasowych członków przedsięwzięcia są przede wszystkim wpłaty nowo pozyskanych konsumentów.

Warto wspomnieć, że system promocyjny typu piramida należy odróżnić od tzw. piramidy finansowej. Ta ostatnia jest przestępstwem – oszustwem w Polsce zabronionym na podstawie art. 286 Kodeksu karnego.

Założeniem warsztatu było przedstawienie tematu w szerokim, multidyscyplinarnym kontekście. Nie tylko prawnym, ale i społecznym, ekonomicznym oraz psychologicznym. Niezależnie od ogólnego przeglądu funkcjonowania projektów promocyjnych typu piramida, celem spotkania był przegląd różnych legislacji obowiązujących w państwach świata, a dotyczących sposobów definiowania i postępowania z tymi projektami, włącznie z próbą ich rozgraniczania na te, które są legalne i te, które w każdych okolicznościach mogą być uznane za nieuczciwe praktyki rynkowe.

Wykład inauguracyjny (keynote speech) wygłosił William Keep - profesor marketingu na College of New Jersey. Jego wieloletnie nauczanie i badania koncentrują się na handlu detalicznym, kanałach dystrybucji, długoterminowych relacjach biznesowych, strategiach marketingowych i etyce biznesu. Jego prace były publikowane m.in. w Journal of Marketing, Journal of Public Policy and Marketing, Journal of Business Ethics, Journal of Historical Research in Marketing, and The Chronicle of Higher Education. Od ponad dwudziestu lat profesor Keep jest uznawany za eksperta w dziedzinie nielegalnych piramid finansowych i podobnych im projektów inwestycyjnych, pomagając prokuratorom stanowym i federalnym oraz opisując te zagadnienia szeroko w swoich publikacjach.

Inicjatorem i liderem projektu w ramach ICPEN jest UOKiK. Wśród celów projektu wymienić należy m.in. identyfikacja projektów promocyjnych typu piramida w różnych jurysdykcjach  oraz wymianę najlepszych sposobów postępowania z projektami promocyjnymi typu piramida (także z uwzględnieniem różnych kontekstów prawnych). Seria 4 warsztatów online jest otwarta wyłącznie dla państw członkowskich ICPEN będzie kluczem do osiągnięcia przedstawionych celów w projekcie. Warsztaty będą dotyczyły takich obszarów jak: orzecznictwo, egzekwowanie prawa, sankcje, edukacja i informacja konsumencka. Pozwolą na interaktywną i dobrą komunikację pomiędzy uczestnikami w badaniu problemu i poszukiwaniu rozwiązań w walce z projektami promocyjnymi typu piramida.