Stanowisko Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w sprawie projektu ustawy o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym

Żaden akt prawny nie określa w sposób obiektywny zasad ustalenia wielkości rekompensat, które mają być wypłacane koncesjonariuszom autostrad z tytułu zniesienia opłat dla ciężarówek. Z tego względu istnieje niebezpieczeństwo, że przedsiębiorcom mogą zostać wypłacone środki przekraczające wartość rzeczywiście utraconych dochodów - uważa Prezes UOKiK Cezary Banasiński

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów w pełni popiera inicjatywę, mającą na celu dostosowanie polskiego systemu poboru opłat za przejazdy drogami krajowymi do przepisów wspólnotowych przez zwolnienie właścicieli ciężarówek (płacących winiety) z opłat za przejazd autostradą płatną.

Wątpliwości UOKiK dotyczące projektu nowelizacji ustawy o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym, a także transporcie drogowym nie dotyczą samej idei zniesienia opłat za przejazd autostradą. Poważne zastrzeżenia budzi problem rekompensat, które mają być wypłacane koncesjonariuszom autostrad z tytułu zniesienia opłat dla ciężarówek. Propozycja nowych przepisów nie określa bowiem, na podstawie jakich kryteriów ustalona zostanie wysokość rekompensaty. Z projektu wynika jedynie, że określenie wielkości tych rekompensat nastąpi na podstawie umów z koncesjonariuszami.

UOKiK nie otrzymał dotychczas żadnych informacji od Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, ani od koncesjonariuszy na temat prowadzonych negocjacji oraz szacowanych kwot, jakie mają być wypłacane. Nie jest również znany mechanizm, zgodnie z którym rekompensaty mają być naliczane. Dlatego też, nie można wykluczyć, iż mogą one przewyższać wartość dochodów utraconych przez koncesjonariuszy, w związku ze zniesieniem opłat dla ciężarówek. W takim przypadku mielibyśmy do czynienia z niedozwoloną pomocą publiczną dla tych przedsiębiorców.

Weryfikacji wielkości rekompensat nie można dokonać również poprzez rynek, ponieważ proponowana zmiana przewiduje wypłatę środków spółkom, z którymi zostały już podpisane umowy koncesyjne.

Ponadto, ustawa z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym, będąca podstawą prawną systemu finansowania budowy autostrad, która zgodnie z projektem GDDKiA ma zostać zmieniona, w sierpniu 2004 r. została zgłoszona do Komisji Europejskiej, jako istniejący system pomocy publicznej w sektorze transportu. Dlatego też, konieczne będzie poinformowanie Komisji Europejskiej o zmianie tego systemu.

Notyfikacja projektu ustawy do Komisji Europejskiej nie koliduje z możliwością prowadzenia dalszych prac legislacyjnych nad projektem, w tym skierowaniem go do Sejmu. Jednakże do czasu uzyskania akceptacji Komisji Europejskiej, nie będzie możliwe wprowadzenie w życie przedmiotowego projektu ustawy.

Tymczasem projekt ustawy nie został rozpatrzony przez Radę Ministrów z powodu braku uzgodnienia pomiędzy resortami. Do dzis Minister Infrastruktury nie przesłał nowych propozycji lub wyjaśnień w tym zakresie.

Dodatkowe informacje:
Elżbieta Anders, Rzecznik prasowy UOKiK
Departament Współpracy z Zagranicą i Komunikacji Społecznej
Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów
Pl. Powstańców Warszawy 1, 00-950 Warszawa
Tel. 22 827 28 92, 55 60 106, 55 60 314
E-mail: eanders@uokik.gov.pl